ΝΙΚΗ: Όταν η Ιστορία «ενοχλεί» – 69 χρόνια μετά, ο Ευαγόρας Παλληκαρίδης στο στόχαστρο της λήθης

Το Δημοκρατικό Πατριωτικό Κίνημα ΝΙΚΗ με ανακοίνωσή του τίμησε την επέτειο της ηρωικής θυσίας του αγωνιστή της Ε.Ο.Κ.Α., Ευαγόρα Παλληκαρίδη με αφορμή τον πρόσφατο ποδοσφαιρικό αγώνα των πρωταθλητών Κύπρου, Πάφου F.C. που αντιμετώπισαν στο «Stamford Bridge» του Λονδίνου την Τσέλσι.

Παραθέτουμε τη σχετική ανακοίνωση της ΝΙΚΗΣ:

Εξήντα εννέα χρόνια μετά τον απαγχονισμό του από τη βρετανική αποικιακή εξουσία, το πρόσωπο και η ιστορική μνήμη του Ευαγόρα Παλληκαρίδη εξακολουθούν να προκαλούν ενοχλήσεις, περιορισμούς και απαγορεύσεις. Αυτή τη φορά, όχι σε αποικιακό δικαστήριο, αλλά στις εξέδρες ενός ευρωπαϊκού γηπέδου.

Στον πρόσφατο ευρωπαϊκό αγώνα της Πάφου στο Stamford Bridge, με αντίπαλο την Τσέλσι, φίλαθλοι της κυπριακής ομάδας ανάρτησαν πανό με τη φωτογραφία του Ευαγόρα Παλληκαρίδη. Ένα πανό που, κατόπιν οδηγιών της UEFA, ζητήθηκε από τις αρχές του γηπέδου να αφαιρεθεί. Η αιτιολογία δεν αφορούσε ζητήματα τάξης ή ασφάλειας, αλλά την ίδια την παρουσία της ιστορικής μορφής.

Το γεγονός προκαλεί εύλογα ερωτήματα. Η μορφή του Ευαγόρα Παλληκαρίδη περιλαμβάνεται στο επίσημο έμβλημα της ομάδας της Πάφου και έχει εμφανιστεί σε προηγούμενους ευρωπαϊκούς αγώνες χωρίς να τεθεί οποιοδήποτε ζήτημα. Τι άλλαξε; Και γιατί, δεκαετίες μετά, ένα πρόσωπο που αποτελεί σύμβολο αγώνα για ελευθερία εξακολουθεί να θεωρείται «προβληματικό»;

Ο Ευαγόρας Παλληκαρίδης γεννήθηκε στην Πάφο το 1938. Το 1953, μόλις δεκαπέντε ετών, κατέβασε τη βρετανική σημαία από τον ιστό στην Πλατεία της 28ης Οκτωβρίου στην πόλη του. Στα δεκαεπτά του εντάχθηκε στην ΕΟΚΑ, συμμετέχοντας στον απελευθερωτικό αγώνα των Κυπρίων ενάντια στην αποικιακή κυριαρχία.

Συνελήφθη τον Ιανουάριο του 1957, υπέστη βασανιστήρια και καταδικάστηκε σε θάνατο από αποικιακό δικαστήριο. Παρά τα αιτήματα απονομής χάριτος που υποβλήθηκαν προς τη βρετανική μοναρχία, καμία παρέμβαση δεν πραγματοποιήθηκε. Ο απαγχονισμός του έγινε στις 14 Μαρτίου 1957. Ήταν μόλις δεκαοκτώ ετών.

Το τελευταίο του γράμμα αποτελεί αδιαμφισβήτητο ιστορικό τεκμήριο. Δήλωσε ξεκάθαρα ότι έδρασε ως «Έλλην Κύπριος που ζητούσε την ελευθερία του» και ότι αποδέχεται τη μοίρα του «χωρίς μεταμέλεια». Η στάση του αυτή καταγράφηκε στην ιστορική μνήμη ως πράξη ηρωισμού, αξιοπρέπειας και απόλυτης αφοσίωσης στην πατρίδα.

Η απόφαση για την αφαίρεση της εικόνας του Ευαγόρα Παλληκαρίδη από τις εξέδρες ενός ευρωπαϊκού αγώνα δεν μπορεί να εκληφθεί ως ουδέτερη ή τεχνική εφαρμογή κανονισμών. Συνιστά πράξη ιστορικής λογοκρισίας και πολιτικής φίμωσης. Είναι μια συνειδητή επιλογή εξάλειψης της μνήμης ενός αγωνιστή που εκτελέστηκε από αποικιακή εξουσία.

Για τη ΝΙΚΗ, τέτοιες πρακτικές αποκαλύπτουν τον τρόπο με τον οποίο οι ευρωπαϊκοί θεσμοί αντιμετωπίζουν την ιστορία των λαών όταν αυτή δεν είναι «βολική» ή συμβατή με το κυρίαρχο αφήγημα. Η μνήμη γίνεται ανεκτή μόνο όταν δεν ενοχλεί.

Η θυσία του Ευαγόρα Παλληκαρίδη δεν διαγράφεται, δεν αποσιωπάται και δεν τίθεται υπό την έγκριση κανενός. Η ιστορική μνήμη του Ελληνισμού δεν υπακούει σε οδηγίες και απαγορεύσεις – και σίγουρα δεν κατεβαίνει από καμία εξέδρα.