Ο Άγιος Πορφύριος για τον Γέροντα Εφραίμ της Αριζόνας: «Θα έχει περάσει όλο το Αγιολόγιο της Εκκλησίας»
Υπάρχουν λόγια που μένουν χαραγμένα στην ψυχή. Μαρτυρίες που αποκαλύπτουν το μέγεθος ενός ανθρώπου του Θεού μέσα από τα λόγια ενός άλλου Αγίου. Και όταν αυτά τα λόγια προέρχονται από τον Άγιο Πορφύριο τον Καυσοκαλυβίτη για τον Γέροντα Εφραίμ της Αριζόνας, τότε αποκτούν μια βαθύτερη σημασία που συγκλονίζει.
Η μαρτυρία που σημάδεψε εποχές
Ο Άγιος Πορφύριος, καθηλωμένος στο κρεβάτι του πόνου, εξομολογήθηκε κάποτε σε επισκέπτες του ένα συναίσθημα που σπάνια εξέφραζε: τη ζήλια. Όχι την πικρή ζήλεια της φθόνου, αλλά την αγία ζήλια του θαυμασμού για έναν άνθρωπο που υπηρετούσε τον Θεό με έναν τρόπο που ξεπερνούσε τα ανθρώπινα μέτρα.
«Μωρέ έχω μια ζήλια…» έλεγε με τη γνωστή του απλότητα και ειλικρίνεια. «Ζηλεύω αυτόν τον μεγάλο γέροντα, γιατί θα έχει περάσει όλο το Αγιολόγιο της εκκλησίας μας».
Δύο γέροντες, δύο δρόμοι, μία αγιότητα
Η σύγκριση που έκανε ο Άγιος Πορφύριος ήταν γεμάτη ταπείνωση και βαθιά κατανόηση. Εκείνος, ο ίδιος, ήταν καθηλωμένος στο κρεβάτι του από την ασθένεια, και όπως χαρακτηριστικά έλεγε: «Άγιο με ανεβάζουν, Άγιο με κατεβάζουν». Οι άνθρωποι τον επισκέπτονταν, τον τιμούσαν, αναγνώριζαν το χάρισμά του ακόμη και στη ζωή του.
Αντίθετα, ο Γέροντας Εφραίμ είχε επιλέξει έναν διαφορετικό δρόμο. Έναν δρόμο κρυφής αγιότητας, σιωπηλής υπηρεσίας, ανυπόκριτης ταπείνωσης.
Η συνθήκη με τον Θεό
«Ενώ ο μεγάλος γέροντάς σας Εφραίμ», συνέχιζε ο Άγιος Πορφύριος, «ήταν έξυπνος και έχει κάνει συνθήκη με το Θεό, να μην τον καταλάβει κανείς, έως ότου πεθάνει».
Αυτή η «συνθήκη» δεν ήταν τίποτα άλλο από την πιο γνήσια ταπείνωση. Ο Γέροντας Εφραίμ ζούσε με τέτοιο τρόπο, ώστε η αγιότητά του να παραμένει κρυμμένη από τα μάτια του κόσμου. Δούλευε αθόρυβα, προσευχόταν ακούραστα, καθοδηγούσε με σοφία, αλλά χωρίς να επιδιώκει τη δόξα ή την αναγνώριση.
Αυτή είναι η κορυφή της πνευματικής ζωής: να είσαι άγιος χωρίς να το ξέρεις, να έχεις το χάρισμα χωρίς να το προβάλλεις, να υπηρετείς χωρίς να περιμένεις ανταμοιβή.
«Και μετά θα τρομάξετε…»
Η προφητική φράση του Αγίου Πορφυρίου ολοκληρώθηκε με μια προειδοποίηση που σφραγίζει την αλήθεια κάθε κρυφής αγιότητας:
«Και μετά θα τρομάξετε…τι είχατε δίπλα σας και δεν το καταλάβατε…»
Πόσες φορές στην ιστορία της Εκκλησίας έχουμε δει αυτό το φαινόμενο; Άγιοι που έζησαν ανάμεσά μας, που τους συναντούσαμε καθημερινά, που μας καθοδηγούσαν και μας αγαπούσαν, και μόνο μετά την κοίμησή τους αντιληφθήκαμε το μέγεθος της αγιότητάς τους.
Μαθήματα αιώνιας αξίας
Αυτή η μαρτυρία του Αγίου Πορφυρίου μας διδάσκει πολλά:
Πρώτον, μας δείχνει ότι η αληθινή αγιότητα δεν αναζητά τη δημοσιότητα. Κρύβεται, ταπεινώνεται, υπηρετεί στη σιωπή.
Δεύτερον, μας υπενθυμίζει να είμαστε προσεκτικοί με τους ανθρώπους που έχουμε δίπλα μας. Ίσως ανάμεσά μας να περπατούν σύγχρονοι άγιοι, και εμείς να μην το αντιλαμβανόμαστε.
Τρίτον, μας μαθαίνει την αγία ζήλια – τον θαυμασμό για την αρετή του άλλου, χωρίς φθόνο, αλλά με αγάπη και σεβασμό.
Τέταρτον, μας κάνει να καταλάβουμε ότι κάθε δρόμος προς την αγιότητα είναι μοναδικός. Ο ένας άγιος λάμπει φανερά, ο άλλος κρύβεται. Και οι δύο όμως υπηρετούν το ίδιο αγαπημένα τον Χριστό.
Η κληρονομιά δύο γιγάντων
Σήμερα, και οι δύο αυτοί γέροντες έχουν κοιμηθεί. Ο Άγιος Πορφύριος το 1991, ο Γέροντας Εφραίμ το 2019. Και οι δύο άφησαν πίσω τους μια τεράστια πνευματική κληρονομιά.
Ο Άγιος Πορφύριος, ο «γιατρός των ψυχών», με τη χαρισματική του σοφία και την απεριόριστη αγάπη του.
Ο Γέροντας Εφραίμ, ο «ιεραπόστολος της Αμερικής», που ίδρυσε δεκάδες μοναστήρια και οδήγησε χιλιάδες ψυχές στον Χριστό.
Και τώρα, με την πάροδο του χρόνου, βλέπουμε την προφητεία του Αγίου Πορφυρίου να εκπληρώνεται. Τρομάζουμε πραγματικά όταν ανακαλύπτουμε το μέγεθος του Γέροντα Εφραίμ. Τα θαύματα που συντελούνται με την πρεσβεία του, οι μαρτυρίες που αποκαλύπτουν την αγιότητά του, η επίδρασή του που συνεχίζει να μεγαλώνει.
Επίλογος: Η πρόκληση για εμάς
Αυτή η ιστορία δεν είναι απλώς μια συγκινητική ανάμνηση του παρελθόντος. Είναι μια πρόκληση για το παρόν.
Ποιους αγίους έχουμε δίπλα μας σήμερα και δεν το καταλαβαίνουμε; Ποιοι ταπεινοί άνθρωποι που ίσως περνούν απαρατήρητοι, κρύβουν μέσα τους το χάρισμα της αγιότητας;
Η μαρτυρία του Αγίου Πορφυρίου για τον Γέροντα Εφραίμ μας καλεί να ανοίξουμε τα μάτια της καρδιάς μας. Να σεβόμαστε κάθε άνθρωπο. Να αναζητούμε την αλήθεια πίσω από τις εμφανίσεις. Και να θυμόμαστε ότι η αληθινή μεγαλοσύνη δεν φωνάζει – ψιθυρίζει.
Όπως έλεγε ο ίδιος ο Γέροντας Εφραίμ: «Η ταπείνωση είναι το θεμέλιο όλων των αρετών». Και αυτό το θεμέλιο τον οδήγησε να ξεπεράσει, όπως προφητικά είδε ο Άγιος Πορφύριος, «όλο το Αγιολόγιο της Εκκλησίας».
Ας είναι η μνήμη τους αιώνια.
