Η Σκιάθος έγινε διεθνής πανεπιστημιούπολη: Το CIVIS ένωσε Ευρώπη & Αφρική μέσα από τον Παπαδιαμάντη & τη λογοτεχνία
Μια ξεχωριστή ακαδημαϊκή και πολιτιστική εμπειρία έζησε η Σκιάθος, φιλοξενώντας από τις 25 έως τις 29 Μαΐου 2026 το διεθνές πρόγραμμα του Ευρωπαϊκού Πανεπιστημίου CIVIS με τίτλο «The Island as Topos in Literature: The example of Alexandros Papadiamantis and the Island of Skiathos», μετατρέποντας το νησί του Αλέξανδρου Παπαδιαμάντη σε σημείο συνάντησης πολιτισμών, ιδεών και γνώσης.
Το πρωτοποριακό Blended Intensive Program (BIP), με συντονιστή το Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών (ΕΚΠΑ), πραγματοποιήθηκε σε συνεργασία με το Αυτόνομο Πανεπιστήμιο της Μαδρίτης και το Πανεπιστήμιο Sapienza της Ρώμης, με την υποστήριξη του Δήμου Σκιάθου.
Στο επίκεντρο ο Παπαδιαμάντης και το «νησί» ως λογοτεχνικός τόπος
Επικεφαλής του προγράμματος ήταν η καθηγήτρια Κίρκη Κεφαλέα, Πρόεδρος του Τμήματος Κοινωνικής Θεολογίας και Θρησκειολογίας του ΕΚΠΑ, μαζί με την καθηγήτρια Δώρα Αντωνοπούλου, Πρόεδρο του Τμήματος Φιλολογίας του ΕΚΠΑ, καθώς και διακεκριμένους ακαδημαϊκούς από την Ισπανία και την Ιταλία.
Η εκπαιδευτική δράση εστίασε στη διαχρονική παρουσία του νησιού στη λογοτεχνία, από την αρχαιότητα έως τη σύγχρονη εποχή, με ιδιαίτερη έμφαση στο έργο του Αλέξανδρου Παπαδιαμάντη και τη στενή σχέση του μεγάλου Σκιαθίτη λογοτέχνη με τον τόπο που τον ενέπνευσε.
Οι φοιτητές είχαν την ευκαιρία όχι μόνο να μελετήσουν το έργο του κορυφαίου συγγραφέα, αλλά και να βιώσουν από κοντά τα τοπία, τις διαδρομές και τους χώρους που περιγράφονται στα κείμενά του.
Μαθήματα, πολιτισμός και βιωματική μάθηση
Το πρόγραμμα συνδύασε διαδικτυακές διαλέξεις με δια ζώσης δράσεις στη Σκιάθο. Εκτός από τα ακαδημαϊκά μαθήματα, οι συμμετέχοντες επισκέφθηκαν το Σπίτι του Παπαδιαμάντη, το Κάστρο της Σκιάθου, ιστορικές μονές, παραδοσιακά σπίτια και σημαντικά σημεία πολιτιστικού ενδιαφέροντος του νησιού.
Μέσα από θεματικές ενότητες που αφορούσαν τη σχέση λογοτεχνίας, θρησκείας, μύθου, πραγματικότητας και φαντασίας, οι φοιτητές προσέγγισαν το «νησί» ως σύμβολο, τόπο και πηγή έμπνευσης στη διεθνή λογοτεχνία.
Ιδιαίτερη στιγμή του προγράμματος αποτέλεσε η πολυγλωσσική ανάγνωση του ποιήματος «Το Μονόγραμμα» του Οδυσσέα Ελύτη έξω από το Σπίτι του Παπαδιαμάντη, με φοιτητές να απαγγέλλουν το έργο σε δέκα διαφορετικές γλώσσες, δημιουργώντας ένα μοναδικό πολιτιστικό γεγονός στο κέντρο της Σκιάθου.
Φοιτητές από Ευρώπη και Αφρική στη Σκιάθο
Στο πρόγραμμα συμμετείχαν 30 φοιτητές και φοιτήτριες από έξι ευρωπαϊκά πανεπιστήμια, καθώς και από το Πανεπιστήμιο του Sfax της Τυνησίας, ενισχύοντας τον διεθνή χαρακτήρα της δράσης.
Η καθημερινή συνύπαρξη φοιτητών και διδασκόντων δημιούργησε ένα περιβάλλον ουσιαστικού διαλόγου, ανταλλαγής εμπειριών και ανάπτυξης συνεργασιών που ξεπερνούν τα γεωγραφικά σύνορα.
Παράλληλα, οι συμμετέχοντες είχαν την ευκαιρία να γνωρίσουν τον πολιτισμό και την ιστορία της Σκιάθου μέσα από κοινές δραστηριότητες, επισκέψεις και συζητήσεις, σε ένα κλίμα δημιουργικότητας και αλληλεπίδρασης.
Γέφυρες γνώσης για το πανεπιστήμιο του μέλλοντος
Στο πλαίσιο της διοργάνωσης πραγματοποιήθηκε και συνάντηση του Δημάρχου Σκιάθου, Θοδωρή Τζούμα, με εκπροσώπους του ΕΚΠΑ και τοπικούς φορείς, με αντικείμενο τη διεύρυνση της συνεργασίας σε θέματα εκπαίδευσης και πολιτισμού.
Το πρόγραμμα ανέδειξε τη Σκιάθο ως διεθνή τόπο ακαδημαϊκής συνάντησης και επιβεβαίωσε ότι η εκπαίδευση μπορεί να ξεπεράσει τα όρια της παραδοσιακής αίθουσας διδασκαλίας. Μέσα από τη λογοτεχνία, τον πολιτισμό και τη διαπολιτισμική συνεργασία, το CIVIS συνεχίζει να χτίζει γέφυρες γνώσης ανάμεσα σε πανεπιστήμια, χώρες και ανθρώπους, διαμορφώνοντας ένα πραγματικά ανοιχτό και διεθνές πανεπιστήμιο για το μέλλον.
