Δημ. Νατσιός: «Όπλα ή άνθρωποι; Το μήνυμα του Παλαμά από το 1903 & η χαμένη Παιδεία του σήμερα»
Μια φωνή από το παρελθόν έρχεται να ταράξει τη σημερινή μας αδράνεια. Το 1903, η εφημερίδα «Ακρόπολις» δημοσίευσε στο πρωτοχρονιάτικο φύλλο της τις ευχές του Κωστή Παλαμά «επί τω Νέω Έτει», συνοδευόμενες από την απάντησή του σε ένα καίριο ερώτημα:
ποια είναι η πιο κατεπείγουσα ανάγκη για το Ελληνικό Κράτος;
Η απάντηση του μεγάλου ποιητή ήταν διπλή και αποκαλυπτική. Πρώτον, το στρατιωτικό δυνάμωμα της χώρας. Και δεύτερον –ακόμη πιο βαθιά και ουσιαστικά– το «απόχτημα ανθρώπων». Και αυτούς τους ανθρώπους, όπως τόνιζε, μπορεί να τους δώσει μόνο η Παιδεία. Μια Παιδεία που θα ανοίγει μπροστά στα μάτια του σημερινού παιδιού, του αυριανού πολίτη, ένα άλλο «αλφαβητάρι».
Περισσότερο από έναν αιώνα μετά, ο Δημήτρης Νατσιός, πρόεδρος του Δημοκρατικού Πατριωτικού Κινήματος ΝΙΚΗ, επαναφέρει το ερώτημα με οδυνηρή επικαιρότητα. Ναι, τα όπλα είναι αναγκαία. Είναι κατεπείγουσα ανάγκη. Αλλά τα όπλα δεν πολεμούν μόνα τους. Δεν υπερασπίζονται πατρίδες χωρίς ανθρώπους με φρόνημα, συνείδηση και ελληνική καρδιά.
Το πραγματικό ζητούμενο, όπως επισημαίνει, είναι το «απόχτημα ανθρώπων». Και αυτό περνά αποκλειστικά μέσα από την Παιδεία. Όχι όμως την Παιδεία που βιώνουμε σήμερα. Τι ανθρώπους διαμορφώνει άραγε το σύγχρονο σχολείο; Τι πολίτες γεννά μια εκπαίδευση που συχνά λειτουργεί ως παιδομάζωμα χωρίς αξιακό προσανατολισμό;
Όσο μπροστά στα μάτια των παιδιών ανοίγονται «αλφαβητάρια» σαν τα σημερινά –εγχειρίδια ραγιαδισμού και απονεύρωσης– δεν μπορούμε να περιμένουμε ανθρώπους ψυχωμένους, με ήθος ελληνικό και αίσθηση ιστορικής ευθύνης. Δεν οικοδομείται έτσι ούτε εθνική άμυνα, ούτε εθνική προοπτική.
Δεν είναι τυχαία η υπενθύμιση του λόγου του Ρήγα Φεραίου:
«Εκ των γραμμάτων γεννάται η προκοπή και λάμπουν τα έθνη». Λόγια γραμμένα με αίμα, όχι με μελάνι. Λόγια που δείχνουν ότι η ελευθερία δεν θεμελιώνεται μόνο στα πεδία των μαχών, αλλά πρώτα στα θρανία.
Τα «αλφαβητάρια» που έχει ανάγκη η Ελλάδα σήμερα, υπογραμμίζει ο Δημήτρης Νατσιός, πρέπει να μυρίζουν ηρωισμό και αυτοθυσία. Να διδάσκουν αξίες, όχι υποταγή. Να διαμορφώνουν ανθρώπους που γνωρίζουν ποιοι είναι και τι υπερασπίζονται.
Δύο λέξεις αρκούν για να συνοψίσουν αυτό το όραμα:
Ελλάς και Ελευθερία.
