«Σκορ 325 – 0»: Η Γορτυνία σβήνει & κανείς δεν συγκινείται-Άρθρο του Στρατηγού Δημήτρη Καμπισιούλη

Μια σιωπηλή τραγωδία εκτυλίσσεται στην καρδιά της Πελοποννήσου. Στη Γορτυνία, την ιστορική επαρχία της Αρκαδίας με κεφαλοχώρι τη Δημητσάνα και σημαντικά χωριά όπως τα Λαγκάδια και τα Τρόπαια, το δημογραφικό «σκορ» για το 2025 είναι σοκαριστικό: 325 θάνατοι – 0 γεννήσεις.

Σε μια περιοχή εξ ολοκλήρου ορεινή, εκεί όπου άναψε η σπίθα της Επανάστασης του 1821, η ζωή μοιάζει να υποχωρεί αθόρυβα. Το 325-0 δεν είναι απλώς ένας αριθμός. Είναι μια κραυγή αγωνίας για την ελληνική ύπαιθρο.

Ένα πρόβλημα με βαθιές ρίζες

Η δημογραφική κατάρρευση δεν ξεκίνησε χθες. Όπως επισημαίνεται, οι ρίζες της εντοπίζονται ήδη από τη δεκαετία του 1950, όταν η πολιτική της βιομηχανοποίησης των μεγάλων αστικών κέντρων και η εγκατάλειψη της πρωτογενούς παραγωγής οδήγησαν σε μαζική εσωτερική και εξωτερική μετανάστευση.

Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στον ιδρυτή της Νέα Δημοκρατία, Κωνσταντίνος Καραμανλής, με την άποψη ότι οι επιλογές εκείνης της περιόδου —μαζί με το φαινόμενο της αντιπαροχής— συνέβαλαν στη γιγάντωση της Αθήνας και στην αποψίλωση της περιφέρειας.

Το αποτέλεσμα; Χιλιάδες νέοι εγκατέλειψαν τα χωριά τους με κατεύθυνση τις πρωτεύουσες των νομών, την Αθήνα ή το εξωτερικό.

Μια οικογενειακή ιστορία που έγινε κανόνας

Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η ιστορία οικογένειας από το Σταυροδρόμι Γορτυνίας: από τα πέντε παιδιά, ο ένας έγινε δάσκαλος και έφυγε, τρεις μετανάστευσαν ως εργάτες στο εξωτερικό και μόνο ένας έμεινε πίσω. Μια μικρογραφία όσων συνέβησαν σε αμέτρητα ελληνικά χωριά.

Η αποψίλωση της υπαίθρου συνεχίστηκε τις επόμενες δεκαετίες, ανεξαρτήτως κυβερνήσεων. Σήμερα, στο στόχαστρο της κριτικής τίθεται ο νυν πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης και πρόεδρος της Νέα Δημοκρατία, με την κατηγορία ότι δεν έχουν ληφθεί ουσιαστικά μέτρα για την αναστροφή της πληθυσμιακής καθίζησης.

Χωριά χωρίς παιδιά, χώρα χωρίς μέλλον;

Τα χωριά χαρακτηρίζονται «πνεύμονας του έθνους» και θεμέλιο της ελληνικής οικογένειας. Με την Αθήνα και τη Θεσσαλονίκη να συνεχίζουν να συγκεντρώνουν τον πληθυσμό, τις μικρές πόλεις να αργοσβήνουν και τον δείκτη γονιμότητας να παραμένει χαμηλός, διατυπώνεται ο φόβος μιας ευρύτερης δημογραφικής διάλυσης.

Το «325 – 0» στη Γορτυνία προβάλλεται ως σύμβολο μιας εθνικής κρίσης που δεν αφορά μόνο έναν ορεινό τόπο, αλλά το σύνολο της χώρας.

Η πρόταση για την επόμενη μέρα

Στο πλαίσιο αυτό, προβάλλεται η ανάγκη για ένα συγκροτημένο σχέδιο περιφερειακής ανάπτυξης με ορίζοντα το 2040, που θα δώσει ουσιαστικά κίνητρα επιστροφής στην ύπαιθρο. Η ενίσχυση της πρωτογενούς παραγωγής, τα φορολογικά κίνητρα, οι επενδύσεις σε υποδομές, η στήριξη της οικογένειας και η δημιουργία ευκαιριών καινοτομίας στην περιφέρεια παρουσιάζονται ως βασικοί άξονες.

Το μήνυμα είναι σαφές: αν δεν ανατραπεί η τάση, το 325-0 δεν θα είναι μια θλιβερή εξαίρεση, αλλά ο κανόνας.

Και τότε, δεν θα μιλάμε για έναν χαμένο αγώνα. Θα μιλάμε για μια χαμένη πατρίδα.

Δημήτρης Καμπισιούλης